GDP thực tế và GDP danh nghĩa

Trước khi bắt đầu so sánh sự khác nhau của hai chỉ số GDP thực tế và GDP danh nghĩa chúng ta hãy xem xét một số quy tắc được sử dụng để tính GDP. Chúng ta hãy trở lại vấn đề liệu GDP có phải là chỉ tiêu tốt để phản ánh phúc lợi kinh tế không?

Để cho đơn giản chúng ta lấy ví dụ về nền kinh tế chỉ sản xuất táo và cam. Trong nền kinh tế này, GDP là tổng giá trị của tất cả táo và cam được sản xuất ra. Nghĩa là:

GDP = (giá táo * lượng táo) + (giá cam * lượng cam)

GDP có thể tăng do giá cả hay số lượng tăng, hoặc do cả hai đều tăng.

GDP tính theo cách này không phải là chỉ tiêu tốt để phản ánh phúc lợi kinh tế. Tức là, nó không phản ánh chính xác mức độ nền kinh tế đáp ứng nhu cầu của hộ gia đình, doanh nghiệp và chính phủ. Nếu giá cả tăng gấp đôi, nhưng lượng không hề thay đổi. GDP sẽ tăng gấp đôi. Nhưng chúng ta sẽ nhầm khi kết luận rằng nền kinh tế có khả năng thỏa mãn nhu cầu gâp đôi, vì số lượng của mọi mặt hàng được sản xuất ra vẫn như cũ. Các nhà kinh tế gọi giá trị hàng hóa và dịch vụ tính bằng giá hiện hành là GDP danh nghĩa.

Chỉ tiêu tốt hơn để phản ánh phúc lợi kinh tế phải tính đúng sản lượng hàng hóa và dịch vụ của nền kinh tế và không bị ảnh hưởng bởi những thay đổi của giá cả. Để đạt được mục tiêu này, các nhà kinh tế sử dụng GDP thực tế. Nó được định nghĩa là giá trị hàng hóa và dịch vụ tính theo giá cố định. Khi tính GDP thực tế, người ta phải chọn một năm cơ sở, ví dụ năm 2010. Sau đó, người ta sử dụng giá năm 2010 để xác định giá trị các hàng hóa và dịch vụ khác nhau và cộng chúng lại. Trong ví dụ về nền kinh tế chỉ sản xuất táo và cam của chúng ta, GDP thực tế của năm 2020 là:

GDP thực tế = (giá táo 2010 * lượng táo 2020) + (giá cam 2010 * lượng cam 2020)

Tương tự, GDP thực tế của năm 2021 là:

GDP thực tế = (giá táo 2010 * lượng táo 2021) + (giá cam 2010 * lượng cam 2021)

Số liệu GDP các nước trên thế giới